Manuskrypt Wojnicza w popkulturze

Necronomicon, zabójcy z Assasin Creed, a nawet Indiana Jones to tylko niektóre fikcyjnych skojarzeń z pewną księgą. Rzecz w tym, że sama księga... jest jak najbardziej prawdziwa. Mowa bowiem o tajemniczym manuskrypcie, zakupionym w 1912 roku przez polskiego antykwariusza Michała Wojnicza od jezuitów w willi Mondragone we Frascati.

Mysaver poleca: 

Dzieje samego manuskryptu przytaczaliśmy już na łamach naszego serwisu. Dla przypomnienia warto wspomnieć, że od ponad 100 lat najlepsi kryptolodzy nie byli w stanie rozszyfrować jego zawartości. Nie znany pozostaje także autor manuskryptu, zaś wszelkie wzmianki historyczne pozostawiają więcej pytań niż odpowiedzi.

Przystąp do Klubu Goldenmark

Indiana Jones i Manuskrypt Wojnicza

Słynny archeolog Henry „Indy” Jones Jr. (zwany także Indianą) z Manuskryptem Wojnicza spotyka się w książce „Indiana Jones i Kamień Filozoficzny” (wydanie polskie 1999), w której wyrusza on tropem szalonego alchemika Sarducciego. Ów nikczemnik ukradł Manuskrypt Wojnicza, który jest mapą wskazującą drogę do najstarszej krypty grobowej świata.

Jeśli ta wersja byłaby bliska prawdy, oznaczałoby to, że rację mają ci badacze, którzy twierdzą, że treść manuskryptu służy odwróceniu uwagi od pozostającego w ukryciu, rzeczywistego przekazu.

Diamenty od A do Z - pobierz darmowy ebook

Manuksrypt Wojnicza jako Necronomicon

W grze fabularnej Zew Cthulhu, która bazuje na twórczości mistrza literatury grozy z początku XX wieku H.P. Lovecrafta, Manuskrypt Wojnicza uważany jest za kopię Necronomiconu – równie tajemniczej księgi, pojawiającej się w twórczości Lovecrafta (po raz pierwszy pojawia się w opowiadaniu „Ogar” z 1922 roku).

Necronomicon Lovecrafta to księga zawierająca tajemną, zakazaną wiedzę dotyczącą Wielkich Przedwiecznych – istot, które panowały na Ziemi na długo przed pojawieniem się człowieka. Spisać go miał w 730 roku w Damaszku „szalony Arab” Abdul Alhazred, zaś w 950 roku, w Konstantynopolu, przekładu na grekę dokonał Theodorus Philetas, który nadał księdze tytuł Necronomicon (oryginalnie Al Azif).

Czy Manuskrypt Wojnicza rzeczywiście mógłby być lovecraftowskim Necronomiconem? Jeśli tak, to wielcy przedwieczni musieliby przypominać nagie kobiety, ponieważ jedynie tego rodzaju wyobrażenia istot żywych znajdują się w tajemniczym manuskrypcie, odnalezionym przez naszego rodaka.

Manuskrypt Voynicha

Manuskrypt staje się także osią fabuły kryminału Maugenesta Thierry’ego, wydanego w Polsce w 2007 roku. Agent Marcus Calleron wezwany zostaje do domu byłego senatora Marka Wathana, który jest bibliofilem. Od czasu wizyty pewnego mężczyzny, Wathan cierpi na tajemniczą chorobę, której objawy stają się coraz gwałtowniejsze. Calleron wpada na trop zagadki, która prowadzi go wprost do Manuskryptu Wojnicza.

Tajemniczy Manuskrypt

W książce Enrique Jovena Manuskrypt Wojnicza zajmuje szczególnie istotne miejsce, ponieważ to wokół niego skupia się międzynarodowa grupa osób zwana „Listą Wojnicza”. Są to ludzie żywo zainteresowani rozwiązaniem tajemnicy Manuskryptu. Jedną z tych osób jest bohater powieści, jezuita Hector, który jednocześnie próbuje rozwiązać zagadkę śmierci XVI-wiecznego duńskiego astronoma Tychona Brache.

Fot. Elusive Muse, flickr.com, Public Domain

Od nowiu do pełni

W powieści Hanny Fronczak z 2009 roku, Manuskrypt Wojnicza zostaje przedstawiony jako fałszerstwo dwóch alchemików. Jest to nawiązane do jednej z teorii dotyczących manuskryptu, jakoby John Dee i jego asysten Edward Kelley, mieli stworzyć manuskrypt po to, by wyłudzić pieniądze od cesarza Rudolfa II, który wierzył, że autorem dzieła był Roger Bacon.

Pan Samochodzik i Manuskrypt Wojnicza

W książce „Pan Samochodzik i europejska przygoda” Arkadiusza Niemirskiego (tom 35, 2002 r.) Manuskrypt Wojnicza pojawia się jako jedno z dzieł Rogera Bacona – franciszkanina, który żył w XIII wieku, a który jest jednym z podejrzanych o autorstwo Manuskryptu.

Niestety, badacze wykluczyli jakiś czas temu autorstwo Bacona, porównując manuskrypt z innymi dziełami franciszkanina.

Assasin’s Creed: Black Flag

Twórcy gry „Assasin’s Creed: Black Flag” zręcznie wpisali Manuskrypt Wojnicza w historię opowiadaną w trakcie całej serii, a jego autorstwo przypisali przedstawicielom tajemniczej rasy Isu (stąd niezrozumiały język). Poza tym, że Manuskrypt przez lata przechodził z rąk do rąk, zawierał on także cenne informacje na temat potężnego diamentu Koh-I-Noor (tu – co ciekawe – twórcy również sięgnęli do autentycznego diamentu, który najprawdopodobniej został znaleziony w XIV wieku w Indiach). W samej grze jest on jednak zniszczony, a gracz może odnaleźć zaledwie cztery ocalałe strony.

Jak widać, Manuskrypt Wojnicza przyciąga uwagę nie tylko kryptologów i kryptografów z całego świata. Fascynują się nim także twórcy książek, filmów, gier komputerowych oraz fabularnych. Manuskrypt Wojnicza rozpala wyobraźnię i zmusza do zadawania pytań o jego genezę i zawartość. A przy tym ciągle zaskakują nas coraz to nowsze rewelacje, jak chociażby ta, że z tłumaczeniem Manuskryptu Wojnicza nie poradziła sobie nawet sztuczna inteligencja.

Faksymile w nowej cenie

Choć oryginalny Manuskrypt Wojnicza znajduje się w Bibliotece Kongresu, a w Internecie można obejrzeć zaledwie część zawartości i to często w niezbyt dobrej jakości, faksymile (kopię naukową) księgi można w dalszym ciągu nabyć w oddziałach Goldenmark lub na Goldenmark.com. Nowa cena faksymile w 2020 roku to 9 800 zł.

Fot. D.C.Atty, flickr.com, CC BY 2.0

Szymon Lenartowicz