Portret polskiego podatnika. Jak, gdzie i kiedy rozlicza się z fiskusem?

Już ponad połowa Polaków złoży swoje zeznanie podatkowe za 2017 rok przez internet - wynika z najnowszego raportu KPMG. Coraz częściej sami wypełniamy PIT-y i coraz chętniej przekazujemy swój 1% na rzecz organizacji pożytku publicznego.

Badanie "Roczne zeznanie podatkowe Polaków PIT 2017" przeprowadzono pod koniec marca 2018 roku na próbie tysiąca osób, które mają obowiązek rozliczyć się z urzędem skarbowym za 2017 rok.

- Polacy biorący udział w badaniu odpowiadali na pytania dotyczące najważniejszych kwestii związanych z rocznym zeznaniem podatkowym. Jak co roku zapytaliśmy podatników jak oceniają stopień trudności rozliczenia się z urzędem skarbowym, z jakich ulg podatkowych korzystają, czy przekazują 1% podatku na cele charytatywne i w jaki sposób wybierają organizacje pożytku publicznego. Postanowiliśmy również zbadać świadomość podatników, odnośnie zagadnienia, iż podatek PIT stanowi źródło dochodów jednostek samorządu terytorialnego - tłumaczy we wstępie do raportu Andrzej Marczak, partner w KPMG w Polsce.

Rośnie liczba osób rozliczających się online

Z badania wynika, że w tym roku już 56% podatników rozliczy się przez internet. To wzrost o 6 punktów procentowych w porównaniu z rokiem ubiegłym.

- Znaczący wzrost liczby osób wypełniających zeznanie przez internet wynika nie tylko z rosnącej informatyzacji polskiego społeczeństwa, ale również z coraz większej ilości możliwych sposobów elektronicznego rozliczenia, które udostępnia Ministerstwo Finansów - wyjaśnia Andrzej Marczak.

6 na 10 Polaków, którzy rozliczyli się z urzędem skarbowym przez internet, skorzystało z systemu e-deklaracje, udostępnionego przez Ministerstwo Finansów. Z elektronicznego wniosku o przygotowanie deklaracji PIT przez urząd skarbowy (PIT-WZ), skorzystało jedynie 5% podatników.

W jaki sposób podatnicy składają roczne zeznania PIT?

fot. KPMG

Coraz częściej sami wypełniamy PIT

Podobnie jak w ubiegłych latach, blisko połowa osób (46%) zleca w całości wypełnienie deklaracji PIT komuś innemu. Podatnicy najczęściej proszą o pomoc osobę z rodziny (35%), księgowego (33%) lub osobę znajomą (26%).

- W tym roku 43% podatników w pełni samodzielnie uzupełnia formularz PIT, co stanowi wzrost o 5 punktów procentowych w porównaniu z zeszłoroczną edycją badania. Tylko 11% podatników korzysta podczas wypełniania zeznania z częściowej pomocy innych - wyliczają autorzy raportu.

fot. KPMG

Gdzie i kiedy się rozliczamy?

Bliska połowa podatników (47%) zadeklarowała, że złożyła zeznanie podatkowe PIT w marcu. W kwietniu zamierza rozliczyć się 20% respondentów (identycznie jak w ubiegłym roku), 29% złożyło PIT w lutym, a 3% - już w styczniu.

- W tegorocznej edycji badania, 83% osób odpowiedziało, że rozlicza się w miejscu stałego zamieszkania, będącym jednocześnie miejscem zameldowania. To o 1 punkt procentowy mniej niż rok temu. Rośnie z kolei liczba Polaków, którzy rozliczają się w miejscu zamieszkania, ale nie zameldowania. PIT 2017 w miejscu zamieszkania rozliczy 11% podatników, wobec 9% złożonych w ten sposób zeznań za 2016 rok - wylicza KPMG.

Autorzy badania zwracają również uwagę, że zdecydowana większość Polaków (81%) jest świadoma, że PIT stanowi źródło dochodów samorządów terytorialnych.

- Świadomość, że podatek PIT stanowi źródło dochodów budżetowych jednostek samorządu terytorialnego, w którym podatnicy się rozliczają rośnie wraz ze wzrostem wykształcenia. Zaledwie 40% podatników z podstawowym wykształceniem vs 88% osób z wykształceniem wyższym zdaje sobie sprawę, że podatek PIT stanowi źródło dochodów budżetowych JST - wyliczają.

fot. KPMG

Rośnie liczba osób, którzy przekazują swój 1%

W rozliczeniu za 2017 rok 82% respondentów zadeklarowało chęć przekazania 1% podatku na rzecz organizacji pożytku publicznego. Wartość ta jest wyższa o 3 punkty procentowe w porównaniu do poprzedniej edycji badania.

- Skłonność przekazywania 1% podatku na rzecz wybranej organizacji pożytku publicznego rośnie wraz z uzyskiwanym dochodem na rękę. Osoby o najniższych dochodach zdecydowanie najrzadziej decydują się na przekazanie 1% swojego podatku - komentują autorzy badania.

Blisko 7 na 10 Polaków, którzy rozliczają się z urzędem skarbowym, dokonuje wyboru organizacji pożytku publicznego w oparciu o sugestię lub prośbę znajomych czy rodziny. Aż 18% podatników wybiera OPP w sposób losowy, a 14% respondentów przy wyborze organizacji pożytku publicznego kieruje się informacjami i reklamami w mediach.

- Z badania wynika, że 15% podatników, którzy nie przekazują swojego 1% podatku na OPP, nie ufa organizacjom pożytku publicznego. Także 15% respondentów uważa, że przekazywanie 1% podatku niczego nie zmieni. Co dziesiąty Polak nie wiedział, że istnieje możliwość przekazania 1 procenta swojego podatku - dodają w KPMG.

fot. KPMG

Łatwo i szybko rozliczamy PIT-y

Roczne rozliczenie podatku nie jest dla większości podatników problematyczne. 58% podatników uważa, że rozliczenie z urzędem skarbowym jest bardzo łatwe lub raczej łatwe. Jednocześnie aż 87% respondentów wyraziło opinię, że coroczne rozliczenie PIT jest zupełnie lub raczej niestresujące.

- Jedynie blisko co dziesiąta osoba mająca obowiązek składania zeznania podatkowego przyznaje, że jest to raczej stresujące doświadczenie - wyliczają autorzy badania.

Rośnie liczba podatników, którym wypełnienie zeznania rocznego PIT zajmuje nie więcej niż 30 minut (68% wskazań). Jest to wzrost o 7 punktów procentowych w porównaniu z ubiegłoroczną edycją badania.

fot. KPMG

Z jakich ulg korzystamy?

Z możliwości odliczenia ulg podatkowych w PIT 2017 skorzysta 39% respondentów. Jest to wynik o 2 punkty procentowe wyższy niż w ubiegłorocznej edycji badania. 56% podatników nie będzie odliczać ulg podatkowych.

Kobiety statystycznie częściej od mężczyzn korzystają z ulg podatkowych – najczęściej jest to ulga podatkowa na dzieci (72% kobiet vs 59% mężczyzn). Mężczyźni z kolei częściej od kobiet deklarują odliczanie ulgi na internet (20% vs 7%).

40% respondentów zdecydowanie lub raczej pozytywnie ocenia łatwość uzyskania informacji o dostępnych ulgach podatkowych. Duża część osób (29% wskazań) ma neutralną opinię lub nie ma w ogóle zdania na ten temat (22%).

fot. KPMG

Zarabiamy w kraju i na umowę o pracę

Zdecydowana większość Polaków osiągała przychody ze źródeł krajowych. W 2017 roku to mężczyźni (5%) częściej od kobiet (2%) uzyskiwali przychody z zagranicznych źródeł, np. pracy wykonywanej poza Polską.

Polacy najczęściej uzyskują przychody z tytułu umowy o pracę (68% wskazań).

- Co czwarty respondent uzyskiwał przychody z emerytur i rent. Zmniejszył się odsetek Polaków uzyskujących przychody z tytułu umów cywilnoprawnych (zlecenie, o dzieło) z 19% w rozliczeniu za 2016 rok do 13% w 2017 roku. 9% podatników prowadziło działalność gospodarczą (podobnie jak w ubiegłorocznej edycji badania). Zaledwie 2% podatników uzyskiwało przychody z działalności gospodarczej opodatkowanej 19% podatkiem liniowym oraz z tytułu najmu nieruchomości - wyliczają autorzy badania.

fot. KPMG

foto główne: stevepb, pixabay.com, CC0

Złoto - poradnik dla każdego - SPRAWDŹ

Tomasz Matejuk